Daldan dala (iii)

Belki de aynı şeylerden bahsediyor göründüğümüz halde aynı şeylerden söz etmediğimizdendir.

Doğru hatırlıyorsam o mesajda iki örnek vardı, biri acayip bir hayvan, diğeri tekboynuz. İddia ettiğim şey, o iki hayvan var değilse onların var olmadıklarının kanıtlanamayacağıdır.

Konu, yanlış hatırlamıyorsam, şeytan veya öcü var değilse onların var olmadıklarının kanıtlanamayacağından çıkmış ve başka mecralara dallanmıştı.

"Bir şeyin var olduğu kanıtlanamıyorsa o şey yoktur," demiyorum; bu saçma sapan bir laf olurdu.

"Var olan her şeyin var olduğu kanıtlanabilir," de demiyorum; çünkü nihayet bir şeyleri aksiyomatik (ya da self-evident, kendiliğinden bariz) olarak kabul ederek başlamamız gerek -Fransızın tekinin "düşünüyorum" diyerek başlaması gibi.

"Var olmayan bir şey" derken bunu zaman ve mekanla kısıtlamıyorum. Örneğin fosillere bakarak T-Rex'in bir zamanlar var olduğunu ama şimdi var olmadığını iddia edebiliriz. Kanıt gerektiğinde her tarafı keşfedilmiş olan dünya yüzeyinde bu gün T-Rex'e rastlanmadığını söyleyebiliriz. (Ya onlar şu an var fakat aramıza relativite girdiğinden onları deneyimleyemiyorsak?)

"Var olmayan bir şey" derken bundan var olan bir şeyin sahip olmadığı bir niteliği kastetmiyorum. Örneğin "fillerin uçma özelliklerinin var olmadığı kanıtlanamaz," "aşağıdaki küme üzerinde tanımlı şu-şu işlemin değişme özelliğinin olmadığını gösterilemez," ya da "şu dizinin limitinin olmadığı gösterilemez," demiyorum.

Ne demediğini anladık, peki ne diyorsun?

Zor olan ne dediğimi anlatabilmem zaten. "Var olmayan bir şey," diyorum, ama bu daha başlarken tanımsız, çünkü bir şey var değilse nitelikleri de yoktur. Geriye sadece örnek vermek kalıyor.

Konu mankenimiz "öcü" olsun. Yaramazlık yapan çocuklara gelen ve onları korkutan ya da yiyen bir şey. Böyle bir şey varsa onun var olduğu belki kanıtlanabilir, belki kanıtlanamaz. Tartışma bu değil.

Dediğim şu: Öcü diye bir şey yoksa öcünün var olmadığını kanıtlamak imkansızdır.

Denebileceğin en iyisi şudur (ama kanıt değildir):

Nitelikleri şu-şu olan ve kamuoyunda "öcü" olarak bilinen bir varlığa deneysel ve gözlemsel olarak rastlanmadı.

Nitelikleri şu-şu olan ve kamuoyunda "şeytan" olarak bilinen bir varlığa deneysel ve gözlemsel olarak rastlanmadı.

Nitelikleri şu-şu olan ve kamuoyunda "tekboynuz" olarak bilinen bir varlığa deneysel ve gözlemsel olarak rastlanmadı.

...

Hükmü çürütecek basit(!) bir yol önereyim.

Şahıs A şunu iddia ediyor: Fiziksel bütün zaman ve mekanlarda "öcü" adı verilen

  1. fizyolojisi korkunç,
  2. korkutucu,
  3. yaramazlık yapan çocuklara gelen ve
  4. onları korkutan ya da yiyen

bir yaratık hiç var olmamıştır.

Şimdi kendizi Şahıs A'nın yerine koyun ve, hiç var olmamadığını kabul ederek, "öcü"nün hiç var olmadığını cümle aleme kanıtlayın.

Ugh!


Uyarı: Bu yazıdaki bütün karakterler tamamen hayalidir. Mümkün ya da vaki her hangi bir benzerlik -örneğin, adımın A ile başlıyor olması ve iddiacının adının Şahıs A olması gibi- tamamen tesadüfidir.

[Avnivs, Geyik Şatosu Kontu ve Transilvanyalı geyik yetiştircisi (aynı yörede yaşayan diğer kontla hiç bir ilgisi yoktur).]